İnteraktif Simülasyonlar
Parametreleri değiştir, fizik yasalarının nasıl çalıştığını gözünle gör. Hem sitenin kendi simülasyonları hem de PhET (Colorado Üni.) simülasyonları gömülü olarak.
➶ Vektör Laboratuvarı
Vektörleri sürükle, topla ve bileşenlerine ayır. Uç uca ve paralelkenar yöntemini karşılaştır; bileşke vektörün büyüklüğü, açısı ve x-y bileşenleri canlı hesaplansın.
9. sınıf "Kuvvet ve Hareket" ünitesi (FİZ.9.2) · TYT. Skaler-vektörel nicelikler, vektör toplama ve bileşenlerine ayırma.
🚗 Hareket ve Grafikler Laboratuvarı
Konum, hız ve ivmeyi ayarla; aracı izlerken x-t, v-t, a-t grafikleri aynı anda çizilsin. Yol ile yer değiştirmenin farkını, v-t altındaki alanı canlı gör.
9-10. sınıf "Kuvvet ve Hareket" (FİZ.9.2 / FİZ.10.1) · TYT. Konum-yer değiştirme-yol, sürat-hız, ivme, hareket türleri ve grafik yorumlama.
🌊 Basınç ve Kaldırma Kuvveti
Cismi sıvıya bırak; kaldırma kuvvetini (Arşimet) ve sıvı basıncını canlı gör. Yoğunluğu değiştir — cisim yüzsün, batsın ya da askıda kalsın; batma oranını izle.
9. sınıf "Akışkanlar" ünitesi (FİZ.9.3) · TYT. Basınç, durgun sıvılarda basınç, atmosfer basıncı ve kaldırma kuvveti (Arşimet ilkesi).
🔍 Optik Laboratuvarı — Mercek & Ayna
Cismi sürükle, ana ışınları izle; ince/kalın kenarlı mercek ve çukur/tümsek aynada görüntünün nerede ve nasıl (gerçek/sanal, düz/ters, büyük/küçük) oluştuğunu canlı gör.
11. sınıf "Optik" ünitesi (FİZ.11.3) · AYT. Mercekler, aynalar, görüntü oluşumu, mercek/ayna denklemi ve büyütme.
🧲 Manyetik Alan Laboratuvarı
Akım geçen düz tel, halka ve selenoidin manyetik alanını canlı gör. Pusulayı sürükle, sağ el kuralıyla alanın yönünü keşfet; B anında hesaplansın.
11. sınıf "Elektrik ve Manyetizma" ünitesi (FİZ.11.2) · AYT. Akım geçen düz telin, halkanın ve selenoidin manyetik alanı, sağ el kuralı, B = μ₀I/(2πr).
🎯 Eğik Atış Laboratuvarı
Topu sürükleyerek hızı ve açıyı ayarla, hava direncini aç, gezegeni değiştir; hız vektörlerini, canlı grafikleri (x-t, y-t, v-t), enerji barlarını ve hedef atışını gör. PhET ayarında, tamamen Türkçe.
Maksimum menzil sürtünmesiz ortamda 45°'de olur. Lab'da g'yi değiştirip Ay (1.6), Mars (3.7) veya Jüpiter (24.8) yüzeyini deneyebilir, hava direncini açıp farkı görebilirsin.
🔋 Enerji & Sarkaç Laboratuvarı
Bobu sürükleyip bırak; kinetik ve potansiyel enerjinin canlı barlarını ve enerji-zaman grafiğini izle. Sürtünmeyi aç, enerjinin nasıl "kaybolduğunu" gör. PhET ayarında, tamamen Türkçe.
Periyot T = 2π√(L/g): kütleden bağımsız, sadece ip uzunluğu ve g'ye bağlı. Lab'da gezegeni değiştirip aynı sarkacın Ay'da neden daha yavaş salındığını ve sürtünmeyle enerjinin nasıl azaldığını görebilirsin.
🌊 Dalga Laboratuvarı
Genlik, dalga boyu ve frekansı değiştir; v = λ·f bağıntısını canlı gör. İkinci dalga ekleyip girişim ve duran dalgaları incele. Sensörü sürükle, y–t grafiğini izle; cetvel ve açıölçerle ölç.
v = λ·f: dalga boyu veya frekans arttıkça dalga hızı artar. İki dalgayı aynı λ, f ve zıt yönde verince ekranda duran dalga (düğüm/karın) oluşur.
Ohm Yasası: Basit Devre
Gerilim (V) ve direnç (R) değişince akım (I) ve ampul parlaklığı nasıl değişiyor?
Ohm yasası: V = I·R, yani I = V/R. Ampul parlaklığı güçle (P = V·I) orantılı. Akım yönü oklar üzerinde animasyonlu.
Çarpışma: Momentum Korunumu
İki cismin kütle ve hızlarını seç. Çarpışma tipini değiştir, momentum ve enerjinin korunumunu gör.
Sonra: v₁' = — · v₂' = — m/s · p = — · KE = — J
Esnek çarpışma: hem momentum hem kinetik enerji korunur. Esnek olmayan: momentum korunur, enerjinin bir kısmı ısıya dönüşür.
PhET Simülasyonları
Colorado Üniversitesi'nin Türkçe destekli ücretsiz simülasyonlarını siteye gömebiliyoruz.
Sarkaç Laboratuvarı
İp uzunluğu, kütle ve yerçekimini değiştirerek periyodu gözlemle.
Eğik Atış (PhET)
Sürtünmeyi de hesaba katan ileri seviye atış simülasyonu.
Devre Yapım Seti
Pil, ampul, direnç ve telden devre kur; akım ve gerilimi ölç.
Dalgalarla Tanışma
Dalga boyu, frekans ve genliğin etkisini gör; girişim deneyleri yap.
