ÖĞRENCİLER İÇİN
Konuyu sorularla tamamla
Yapabilirim 10 ile konu notlarını ve adım adım çözümleri incele. Ücretsiz örneği ürün sayfasından açabilirsin.
Yapabilirim 10 paketini incele ↗Titreşen kaynak suya dokunsun, dalgalar yayılsın. Leğenin altındaki beyaz kâğıtta tepeler parlak, çukurlar karanlık görünür. İki kaynakla girişim, yarıkla kırınım, sığ bölgeyle kırılma oluştur.
Frekansı artırınca dalga boyu kısalır; hız aynı kalır. Hızı su derinliği belirler: sığ suda dalga yavaşlar, dalga boyu kısalır, frekans değişmez.
İki kaynaktan gelen tepe-tepe buluşursa dalga büyür (yapıcı), tepe-çukur buluşursa söner (yıkıcı). Sönen noktalar düğüm çizgilerini oluşturur.
Dalga dar bir yarıktan geçerken yayılır. Yarık, dalga boyuna göre ne kadar darsa kırınım o kadar belirgindir.
Klasik 2B sürüm (ip dalgaları): Dalga Laboratuvarı. Dalgalar 2B dalga denkleminin sayısal çözümüyle hesaplanır. Ortam: Poly Haven (CC0).
DENE · ANLA · PEKİŞTİR
Noktasal veya düz kaynakla su dalgaları üret; iki kaynak ve yarıklarla desenin değişimini izle. Bu modelde derin bölgenin dalga hızı 30 cm/s, sığ bölgeninki 18 cm/s’dir. Kaynağın frekansı sabitken derinliği değiştirmek dalga boyunu değiştirir.
Sık karıştırılan: Sığ bölgeye geçişte kaynağın frekansı değişmez. Değişen büyüklükler yayılma hızı ve dalga boyudur.
Frekans 10 Hz iken derin bölgede λ = 30/10 = 3 cm’dir. Sığ bölgede aynı frekans için λ = 18/10 = 1,8 cm olur.
Önce tahmin et, sonra aşağıdaki uygulamaları yukarıdaki deney alanında dene.
Her uygulamadan önce sonucunu tahmin et. Ayarları deney alanında değiştir, gözlemini yap; ardından açıklamayı aç.
“Tek derinlik” seçeneğinde frekansı 10 Hz’den 20 Hz’e getir. Dalga boyunu cetvel ve değer tablosuyla karşılaştır.
Hız sabit kaldığından dalga boyu 3 cm’den 1,5 cm’ye iner; ardışık tepeler birbirine yaklaşır.
Düz kaynak ve tek yarık seç. Frekansı sabit tutarak yarık genişliğini küçült.
Yarık genişliği dalga boyuna yaklaştıkça kırınım belirginleşir. Yarık arkasındaki dalga farklı yönlere yayılır.
Düz kaynakla “Sığ bölge” veya “Eğik sınır” seçeneğini aç. Sınırın iki tarafındaki dalga boylarını karşılaştır.
Sığ bölgede dalga yavaşlar ve dalga boyu kısalır. Eğik gelişte ilerleme doğrultusu da değişebilir; frekans aynı kalır.
ÖĞRENCİLER İÇİN
Yapabilirim 10 ile konu notlarını ve adım adım çözümleri incele. Ücretsiz örneği ürün sayfasından açabilirsin.
Yapabilirim 10 paketini incele ↗ÖĞRETMENLER İÇİN
Haftalık ders hazırlığı, etkinlikler ve sınavlar için Hoca Kitlerini incele. Her sınıftan iki haftalık örneği ücretsiz dene.