KONU NOTU · ÇÖZÜMLÜ ÖRNEK · 3 SORU

10. Sınıf Fizik: İş ve Enerji, Çözümlü Sorular

İş, kinetik enerji ve mekanik enerji korunumu. Formülü seçmeden önce sistemin koşullarını anlamayı öğren.

3 soruyla kendini dene →Deneyde gör ↗

Önce fikri anlayalım.

Sabit bir kuvvetin yaptığı iş W = F · Δx · cosθ bağıntısıyla bulunur; θ kuvvet ile yer değiştirme arasındaki açıdır. Kinetik enerji Eₖ = ½mv², yere yakın bölgede kütle çekim potansiyel enerjisi Eₚ = mgh’dir. Yalnız korunumlu kuvvetlerin iş yaptığı uygun bir sistemde mekanik enerji korunur. Sürtünme varsa mekanik enerjinin bir bölümü iç enerjiye dönüşebilir; toplam enerji yine korunur.

Eₖ = ½mv² · Eₚ = mgh
Kinetik enerji hızın karesiyle artarHız: vEnerji: EHız: 2vEnerji: 4E

Üç çözümlü örnek.

Önce kendin düşün. Sonra çözümü açıp gerekçeni karşılaştır.

01 · Kuvvetin yaptığı iş

Yatay doğrultuda 10 N sabit kuvvet, cismi aynı yönde 3 m hareket ettiriyor. Kuvvetin yaptığı iş?

Adım adım çözümü aç

Kuvvet ve yer değiştirme aynı yönde, θ = 0°. W = 10 × 3 × 1 = 30 J.

02 · Hız iki katına çıkarsa

Kütlesi değişmeyen cismin hızı iki katına çıkıyor. Kinetik enerjisi kaç kat olur?

Adım adım çözümü aç

Kinetik enerji hızın karesiyle orantılıdır: (2v)² / v² = 4. Kinetik enerji dört katına çıkar.

03 · Yüksekten bırakılan cisim

2 kg cisim yerden 5 m yüksekte duruyor. g = 10 m/s² ve hava direnci yok. Yere ulaşmadan hemen önce kinetik enerjisi?

Adım adım çözümü aç

Yeri potansiyel enerji sıfırı seç: başlangıç enerjisi mgh = 2 × 10 × 5 = 100 J. Mekanik enerji korunduğundan yere yakınken kinetik enerji 100 J olur.

Şimdi sıra sende.

Her soruda A–E arasındaki beş şıktan birini seç. Üç soruyu yanıtladığında her cevabın açıklamasını göreceksin. Üyelik gerekmez.

1. Kütle sabitken hız üç katına çıkarsa kinetik enerji kaç kat olur?
2. Sabit kuvvet yer değiştirmeye dikse bu kuvvetin yaptığı iş nedir?
3. Yalıtılmış bir sistemde sürtünme varsa hangisi doğrudur?

Konuyu gözünle gör.

Sürtünme etkisini kapatıp sarkacı izle. En altta kinetik enerji, uç noktada potansiyel enerji nasıl değişiyor?

İlgili simülasyonu aç ↗

Bir sonraki küçük adım.

Konuyu çalıştıktan sonra farklı sorularla pekiştir. Kendi sınıfının ücretsiz testlerine de geçebilirsin.

3 soruluk konu testi →

10. sınıf kaynaklarına dön · Video anlatımları incele

Başka bir konuyu keşfet.

9. SINIF · ÜCRETSİZ

Vektörler

Okların uzunluğu kadar yönü de önemlidir. Aynı yön, zıt yön ve dik doğrultudaki vektörleri üç örnekle öğren.

Konuyu anla, 3 soru çöz →
10. SINIF · ÜCRETSİZ

Hareket grafikleri

Konum, hız ve ivme grafiklerini birbirine karıştırmadan oku. Eğim ve alanın ne söylediğini örneklerle keşfet.

Konuyu anla, 3 soru çöz →
11. SINIF · ÜCRETSİZ

Newton yasaları

Dengede olmak, net kuvvet ve etki–tepki. Kuvvetleri doğru cisim üzerinde göstererek çözüme başla.

Konuyu anla, 3 soru çöz →